اعتلای مهندسی با اصلاح قانون نظام‌مهندسی و کنترل ساختمان

وزیر راه و شهرسازی در نشست مشترک با اعضای شورای‌مرکزی سازمان نظام مهندسی ساختمان باتاکید بر این مطلب که مبنای کار وزارت راه و شهرسازی در حوزه مهندسی، مشارکت و همفکری است و اصلاح قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان با هدف اعتلای مهندسی در دستور کار قرار گرفت، گفت: همواره اعلام کردیم به جای آنکه سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان از توزیع کار صحبت کنند به ارتقای دانش فنی اقدام نمایند.

به گزارش پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی، دکتر عباس آخوندی وزیر راه و شهرسازی در نشست مشترکی که با اعضای سازمان نظام‌مهندسی ساختمان کشور و همچنین برخی از روسای سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان در محل آن سازمان داشت به ارایه نکاتی پرداخت.

آخوندی ضمن اظهار خرسندی از حضور در جمع مهندسان در سازمان نظام مهندسی ساختمان کشور، گفت: بیش از ۶ ماه است که آمادگی برای گفتگو با اعضای شورای مرکزی سازمان را اعلام کردیم و بنده هیچگاه کوچکترین امتناعی از جهت حضور در جلسات مشترک با اعضای شورای مرکزی نداشته‌ام.

وزیر راه و شهرسازی ادامه داد: همواره از حضور در سازمان نظام مهندسی ساختمان و جمع مهندسان لذت می‌برم و با کمال افتخار در تمامی مجامع سازمان و جلساتی که دعوت شده ام حضور یافتم.

آخوندی در پاسخ به برخی از انتقادات در مورد اینکه نظام نامه اخلاق حرفه ای مبنای قانونی ندارد، خاطرنشان کرد: اینکه گفته می شود نظام نامه اخلاق حرفه ای مبنای قانونی ندارد سخنی نادرست است زیرا که نظام نامه اخلاق حرفه ای مبنای قانونی داشته و با تصویب هیات وزیران ابلاغ شده است. همچنین در مورد نظام نامه اخلاق حرفه ای مهندسی نه مجلس و نه دیوان عدالت اداری ایرادی را به آن وارد نکرده اند و بايد مورد عمل قرار گيرد.

عضو کابینه دولت دوازدهم یادآور شد: بند ۵ نظام‌نامه اخلاق حرفه‌ای می‌گوید که باید از تکفل همزمان اموری که منافع متعارض را فراهم می‌آورد اجتناب کرد و این موردی است که انتظار می‌رفت سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان در اجرای آن اقدام کنند زیرا که نظام‌نامه اخلاق حرفه‌ای مصوبه هیات وزیران را دارد و در سال ۹۴ نیز ابلاغ شده است.

وی با طرح این پرسش که شورای مرکزی سازمان‌های نظام مهندسی در اجرای بند ۵ نظام‌نامه اخلاق حرفه‌ای چه اقدامی انجام داده‌اند؟ گفت: این ابلاغ دولت و هیات وزیران است و همه در اجرای آن موظف هستند و تکلیف دارند.

وزیر راه و شهرسازی در مورد دلایل ورود خود به موضوع بند ۵ نظام‌نامه اخلاق حرفه‌ای، اینگونه توضیح داد: آیین نامه اخلاق حرفه ای مهندسی ابلاغ شد و بعد از ۲ سال شاهد بودم که سازمان نظام مهندسی ساختمان هیچ اقدامی در اینباره انجام نداده است به همین دلیل نیز بنده به عنوان وزیر و نماینده دولت در این مورد اقدام کردم و ابلاغیه‌ای در این راستا صادر و ابلاغ شد.

مقام ارشد وزارت راه و شهرسازی در مورد گله‌مندی برخی از اعضای شورای مرکزی و هیات‌مدیره‌های سازمان‌های نظام‌مهندسی ساختمان برای موضوع عدم مشورت با سازمان‌ها در ابلاغیه‌ها و همچنین اصلاح آیین‌نامه کنترل ساختمان و قانون نظام مهندسی ساختمان نیز به ارایه نکاتی پرداخت و گفت: آیین‌نامه کنترل ساختمان را چند ماه قبل از ارسال به هیات وزیران به شورای مرکزی سازمان نظام مهندسی ارسال کردیم و به مدت ۹ ماه نیز برای دریافت نظرات اعضا بر روی سایت وزارتخانه قرار دادیم اینکه گفته می‌شود در این موارد مهم با اعضای شورای مرکزی مشورتی انجام نشده است خلاف واقع است.

وی تصریح کرد: بارها اعلام کردیم که همه مهندسان نظرات خود را اعلام کنند. بنابراین آیین‌نامه کنترل ساختمان با مشورت گسترده انجام شد و نه اينكه به یکباره وارد بحث نظام مهندسی ساختمان شده باشد. همه اینها طی فرایندی طولانی و همراه با مشورت و اعلام مشارکت مهندسان انجام شد.

آخوندی بار دیگر اعلام کرد: آیین‌نامه کنترل ساختمان بدون مشورت و اظهارنظر ارایه نشد. پیش‌نویس برای همه ارسال شد و برای اخذ نظرات مهندسان، سازمان‌های نظام مهندسی و همچنین شهرداری‌ها و سایر صاحبنظران بر روی سایت قرار گرفت.

آخوندی تاکید کرد: مبنای ما نظرخواهی و مشورت است و فرصت نیز برای نظرخواهی برای همگان قائلیم و در تمامی موارد در این مهم اقدام کرده‌ايم.

وزیر راه و شهرسازی یادآور شد: البته نظرات نیز غربال شدند و اخذ نظرات به معنای اعمال تک‌تک آنها نیست. در مواردی مشابه باز هم نظرخواهی می‌کنیم زیرا که مبنای کار ما در همه موضوعات و به ویژه جامعه مهندسی، مشارکت و همفکری است.

عضو کابینه دولت دوازدهم در مورد بحث‌های ماهوی و قانون نیز به ارایه نکاتی پرداخت و گفت: قانون نظام‌مهندسی و کنترل ساحتمان برای اعتلای مهندسی در ایران نوشته شد که این موضوع در ماده یک قانون نیز به صراحت آمده است. من این پرسش را دارم که آیا روشی که از سال ۷۴ تا ۹۶ به مدت ۲۲ سالی که از قانون گذشته در کشور اجرا شده، منجر به اعتلای مهندسی شد؟ یا آنکه تنها به توزیع کار بین مهندسان ختم شد؟

وی ادامه داد: آیا از آیین‌نامه کنترل ساختمان و اجرای مفاد آن، دانش جدید، قدرت رقابت بیشتر، ورود تكنولوژی و موضوعاتی از این دست ایجاد شد؟ معتقدم در طی این مدت از قانون نظام مهندسی ساختمان، به عنوان ابزاری برای توزیع کار توسط سازنده‌ها استفاده شد.

آخوندی افزود: در تمامی قانون از لفظ همکاری صحبت شده است تنها جایی از قانون که سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان را ملزم به اقدام کرده است در بحث آموزش بوده است. ما نیز همواره گفته ایم که چرا سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان در مورد آموزش اقدام نکردند و اتفاقا نظام مهندسی در ۲۴ سال گذشته اقدام موثری در حوزه آموزشی نداشته است.

وی تصریح کرد: همواره اعلام کردیم به جای آنکه سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان از توزیع کار صحبت کنند به ارتقای دانش فنی اقدام نمایند.

وزیر راه و شهرسازی با یادآوری تجربه‌های جهانی به موضوع آموزش به عنوان الزام سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان تاکید دوباره کرد و گفت: بزرگ‌ترین کاری که انجمن‌های مهندسی دنیا انجام می دهند و بر آن تاکید دارند موضوع آموزش است و به همین دلیل نیز باید در ایران نیز این موضوع مورد تاکید قرار بگیرد.

وی یادآوری کرد: اصرار داشتم که نمایندگان شورای مرکزی در شورای تدوین مقررات ملی ساختمان اظهار نظر فنی و علمی كنند اما تا این لحظه توسط شورای مرکزی هیچگونه اظهارنظری در مورد هيچ كدام از مباحث مقررات ملی مشاهده نکردیم. انتظار می‌رفت شورای مرکزی كدهای ملی را پیشنهاد دهد و یا تحقیقی در این باره ارایه کند، چنين اتفاقی نيافتاد. اینکه افراد تک تک و شفاها نظر بدهند که مورد استناد نیست.

آخوندی گفت: اگر می‌خواهیم نظام مهندسی و همچنین دانش مهندسی ارتقا یابد باید کارهای بیشماری را انجام دهیم. نخست آنکه مهندسی باید توسط صاحب کارش که یا دولت، یا شهرداری، یا مالک است انتخاب شود. پیش‌تر، افراد با طيب خاطر سراغ استاد معمار می‌رفتند چون خلق ارزش افزوده می‌کرد.

وزیر راه و شهرسازی افزود: با این سیستم بوروکراتیک در سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان چه کسی این یقین را دارد که ارزش افزوده خلق می‌شود. مالک این گمان را دارد که محلی ایجاد شده که در این محل (سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان) عده‌ای جمع شده‌اند و می‌خواهند برای خود کار ایجاد کنند و این تلقی جامعه است که نباید از آن غافل بود.

وزیر راه و شهرسازی ادامه داد: بارها تاکید کرده‌ام که ما مهندسان کاری کنیم که مردم این یقین را داشته باشند که ما داریم برای آنها ارزش افزوده خلق می‌کنیم.

عضو کابینه دولت دوازدهم در ادامه سخنان خود در نشست مشترک با اعضای شورای مرکزی سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان گفت: سازمان نظام مهندسی نتوانسته است ملت ایران را اغنا کند که دارد ارزش افزوده خلق می‌کند. اولین دلیلش نیز سیستم ارجاع است. معتقدم نمی‌توان چیزی را به مردم تحمیل کرد.

آخوندی با انتقاد از اینکه آیین‌نامه کنترل ساختمان فعلی اجازه نمی‌دهد که مالک خود مهندس‌اش را انتخاب کند، گفت: باید تلاش شود تا بحثی را بین مردم جا انداخت که با طبیعت آدمی مغایر نباشد.

وی موضوع بعدی موردتاکید خود را رقابت عنوان کرد و گفت: تنها چیزی که در عالم، توسعه ایجاد می‌کند رقابت است. نمونه بارز آن نیز کشور روسیه است. کسی به روسیه حمله نکرد بلکه روسیه از درون فروریخت. زیرا روسیه کار، ثروت، کالا و همه چیز را توزیع می‌کرد. بزرگترین انقلاب قرن در سال ۱۹۱۷ روی کار آمد و در ۱۹۹۷ فروریخت.

آخوندی ادامه داد: حالا عده‌ای در سال ۲۰۱۷ عین انقلاب فروریخته شوروی را می‌خواهندبرپا كنند، تجربه ای که شکست خورده است.

وزیر راه و شهرسازی در ادامه یادآور شد: ما در آیین‌نامه کنترل ساختمان خیلی ساده صحبت می‌کنیم و می‌گوییم که هرکس می‌تواند مهندس خود را انتخاب کند. و خدمات واقعی مهندسی را از او طلب كند، در كنارش بازرس را داريم كه حقوق عمومی را كنترل مي‌كند، اجازه بدهیم مردم و مهندسان کار خود را پیش ببرند و خدمت خوبی ارایه و دریافت شود.

عضو کابینه دولت دوازدهم گفت: بارها در مطبوعات و در همین اتاق اعلام کردم که ناظر غیر از بازرس است. ناظر و بازرس با هم تفاوت دارند. کسی که می‌خواهد برای شهرداری کار کند بازرس شهرداری است. نگاه ما در آیین‌نامه کنترل ساختمان اصلاح سیستم است.

آخوندی تاکید کرد: مهندس به معنای ایجاد کننده نظم در امور برای حل مسائل است. اگر قرار باشد در یک پروژه به عنوان نمونه ۱۰ نفر مهندس کار کنند مالک باید با یک نفر طرف باشد. مگر می‌شود برای یک ساختمان ۲۲ امضا يا بيشتر باشد؟ و مالک با تعداد زیادی طرف باشد.

وی گفت: ما در آیین نامه می گوییم که مالک با یک نفر قرارداد ببند.

وزیر راه و شهرسازی ادامه داد: در وضعيت فعلی مواردی وجود دارد که برای نظارت ۶۰ امضا نیاز است. همچنین برای پروژه‌های بزرگ‌مقیاس بین ۳۰ تا ۱۰۰ امضا باید باشد و در استان‌هایی که پروژه‌های بزرگ‌مقیاس دارند جدول امضاهای ضمیمه دارند. با این وضعیت، آیا این مهندسی است و از اینکار مهندسی بیرون می‌آید؟ معتقدم از این سیستم فعلی، توسعه و ارتقای مهندسی بیرون نمی‌آید.

آخوندی تصریح کرد: ما مهندسان نظامی می‌خواهیم که از آن ارتقا و رقابت بیرون بیاید.

عضو کابینه دولت دوازدهم گفت: اینکه گفته می‌شود سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان با دو ابلاغیه اخیر، تحقیر شده‌اند اینگونه نیست بلکه سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان سال‌هاست با امضافروشی روبه‌رو شده‌اند. متاسفانه در این مساله نیز سازمان‌ها راه‌حلی پيشنهاد نداده‌اند و هیچگاه پاسخگو نبوده‌اند.

وی تاکید کرد: به دنبال اعاده شان اجتماعی مهندسان هستم. همواره تاکید دارم که مهندس جدای از سازمان نظام مهندسی است و سازمان های نظام مهندسی ساختمان تشکیل شده اند تا امور مهندسان را تنسیق کنند.

آخوندی با تاکید دوباره بر اینکه کار مهندسی باید توسط مهندسان انجام شود، گفت: همانطور که پزشکی توسط پزشکان و نه انجمن صنفی پزشکان، وکالت توسط وکلا و نه کانون وکلا انجام می شود، مهندسی نیز باید توسط مهندسان و نه سازمان های نظام مهندسی انجام شود.

وی یادآور شد: مشکلی که هم اکنون وجود دارد این است که سازمان‌های نظام مهندسی “اصل” و مهندسان “فرع” شده‌اند. در حالیکه مهندس باید باشد تا سازمان بتواند خدمتی به او ارایه کند. همچنین در حال حاضر تمامی بحث ها این است که با دو ابلاغیه اخیر، تمامی درآمد سازمان‌ها کاهش یافته و از هیچکس نمی‌شنویم که درآمد مهندسان کاهش داشته است.

وزیر راه و شهرسازی همچنین گفت: تنها جاییکه سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان وظیفه ارجاع دارند ماده ۲۷ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان است و گرنه سازمان نظام مهندسی، حق ارجاع ندارد.

آخوندی ادامه داد: کنترل مهندسی و صلاحیت مهندسی ساختمان با مهندسان و نه سازمان نظام مهندسی ساختمان است.

عضو کابینه دولت دوازدهم گفت: مسئولیت کنترل ساختمان با مهندسان و نه سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان است. مگر رئیس سازمان نظام مهندسی يك استان می‌تواند بگوید که مسئولیت کنترل چندین هزار ساختمان را می پذیرد؟، یا هم اکنون در هیات‌مدیره‌های استان‌ها همه مسئولیت کنترل ساختمان را قبول دارید؟

وی افزود: اگر سازمان‌ها مسئوليت كنترل ساختمان را برعهده داشته باشند با وقوع زلزله و مثلا همين زلزله کرمانشاه، مردم حق دارند از سازمان نظام مهندسی ساختمان کرمانشاه شکایت کنند که کنترل را درست انجام نداده است؟

آخوندی گفت: بر اساس ماده ۴۲ و نه ماده ۳۳ قانون نظام‌مهندسی و کنترل ساختمان،آیین‌نامه كنترل ساختمان را نوشتیم. به همین دلیل نیز دفتر حقوق ریاست‌جمهوری گفت که قانونی است. عده‌ای بست نشستند تا تفسیری خلاف از آیین‌نامه کنترل ساختمان بگیرند اما نتوانستند.

وی با یادآوری این مطلب که عده‌ای در آیین‌نامه کنترل ساختمان فراوان کارشکنی کردند، گفت: ما برای اصلاح و انجام اصلاحات به دولت بازگشتیم و اگر غیر از این بود، ما در دانشگاه به تدریس خود ادامه می‌دادیم و حالا تا جايی كه اصلاحات امكان‌پذير باشند خواهيم ايستاد.

وزیر راه و شهرسازی خاطرنشان کرد: معتقدم اگر بخواهیم از حیثیت مهندسان دفاع کنیم نه فقط باید ماده ۱ تا ۵ نظام نامه اخلاق حرفه ای مهندسی را اجرا کنیم که باید مهندسان را اصل قرار دهیم، کاری که سازمان نظام مهندسی ساختمان به آن كمتر توجه كرده است.

وی تعارض منافع را در تمامی دنیا عملی قبیح برشمرد و گفت: من اگر مسئولیت پذیرفتم و در سمت وزیر راه و شهرسازی حاضر شدم باید اصلاحات را انجام دهم و مسئولیت آن را نیز می پذیرم.

آخوندی تصریح کرد: تا زمانیکه مسئولیت دارم تلاش‌ام این است که بر اساس اصولی كه به آن معتقديم، قدم بردارم و حتما به دنبال آن نیز می‌روم تا شهرداری‌ها را پاسخگو کنم، زیرا قانونا کنترل ساختمان برعهده شهرداری‌ها است. اینکه شهرداری‌ها حیات خلوت استاندارهای هستند و از خلاف چشم‌پوشی می‌کنند حتما با آن مبارزه خواهم کرد. زیرا معتقدم این اصول، اصول درستی است و پای آن می‌مانم.